VvPN 30-jarig jubileum
16 - 18 mei 2026
Ernst Sillem Hoeve
Den Dolder
Ontmoet de sprekers
Ons sprekerspanel bestaat uit een aantal gevestigde en succesvolle vakmensen die al jarenlang toonaangevend zijn in hun branche. Neem deel aan de seminars en workshops en laat je inspireren door de experts.
De seminars van internationale sprekers kunnen worden gegeven in Engels of Duits. Voorafgaand aan de seminars zal met het publiek worden bepaald welke taal gebruikt wordt.
Klik op de foto’s om meer te lezen over de seminars van deze sprekers.
Henk Hupkes | Edward Meijer
Andreas Harke
Josias Sigrist
Andre Oorebeek
Wim Feldhaus
François Jerome Vincent
Frans Pietjouw
Frank Hollander | Paul van Haren
Bart Houtgraaf
Tobias Schmidt
Oliver Greinus
Marlous Luiten
Zinge! Teens
Robert Poortinga
Bert van den Brink
Floris Heijdra
Lees meer over de seminars
Tijdens de seminars delen sprekers uit verschillende landen vernieuwende inzichten en praktijkervaringen die ons werk als pianotechnicus kunnen verrijken. Vanuit uiteenlopende achtergronden bieden zij verdieping en nieuwe perspectieven. Naast de inhoudelijke sessies is er ruimte voor ontmoeting en ontspanning, onder meer tijdens concerten en een zangworkshop.
Het ontstaan van de VvPN, en de 30 jaar erna
Toespraak ten openingswoord op zaterdag
Tijdens de opening op zaterdag zal Henk Hupkes als mede-oprichter van de VvPN nog een keer zijn toespraak houden die hij een paar maanden geleden ook heeft gehouden tijdens de ééndaagse in het kader van het jubileum. Dat was tijdens de najaarsbijeenkomst van de VvPN op vrijdag 21 november 2025.
Henk vertelt daarin iets over het ontstaan van de VvPN en de afgelopen 30 jaar.
Edward Meijer zal namens het huidige bestuur van de VvPN een kort openingwoord verzorgen.
Dit seminar kan worden gegeven in Engels of Duits. Voorafgaand zal met het publiek worden bepaald welke taal gebruikt wordt.
Zangbodems optimaliseren
De kern van het geluid verfijnen
Wat onderscheidt een gemiddelde zangbodem van een uitzonderlijk exemplaar? Ter ere van het 30-jarig jubileum van de VvPN nodigt Josias Sigrist (eigenaar van Piano Sigrist en pianobouwer van de tweede generatie) u uit voor een exclusieve workshop van 90 minuten.
In deze compacte sessie leert u hoe gerichte optimalisatie van de zangbodem het volledige klankpotentieel van een instrument ontsluit. Op basis van zijn ervaring geeft Josias Sigrist praktische inzichten in:
- Analyse & Meting: Hoe de kwaliteit van een zangbodem objectief te beoordelen met behulp van diktemeting en de Chladni-test (akoestische trillingstest).
- Gerichte bewerking: De kunst van het frezen en taps toelopen om een resonerende bas en een stevige hoge tonen te creëren.
- Fijnafstemming: De synergie tussen de hamerkop en de zangbodem.
Ervaar zelf, aan de hand van concrete voorbeelden van gerenommeerde fabrikanten (zoals Steinway, Grotrian of Bechstein), hoe vakmanschap en moderne meetmethoden de rode draad vormen voor een perfect geluidsontwerp.
Oliver Greinus is een van de oprichters van Klangmanufaktur. Hij leerde zijn vak bij de fabriek van Steinway & Sons in Hamburg. Na zijn studie houtwetenschappen en economie keerde hij in 2000 terug naar Steinway. Aanvankelijk was hij verantwoordelijk voor productontwikkeling, later nam hij de leiding over de constructieafdeling op zich. In 2015 was hij medeoprichter van Klangmanufaktur, een werkplaats die gespecialiseerd is in algemene revisie en klankverbetering van Steinway-piano’s.
Dit seminar kan worden gegeven in Engels of Duits. Voorafgaand zal met het publiek worden bepaald welke taal gebruikt wordt.
Lezing 1: Wat is ‘goed’ geluid?
Zijn er objectieve parameters voor ‘goed’ geluid?
Zijn er objectieve parameters voor ‘goed’ geluid? Of is de perceptie van ‘goed’ geluid volledig subjectief? Als er objectieve parameters zijn, kunnen die dan van waarde zijn voor het maken van goede piano’s?
In mijn lezing zal ik inzicht geven in de theorieën en aannames die aan de basis liggen van Klangmanufaktur. Tot op de dag van vandaag zijn dit onze uitgangspunten, die ons door het hele proces van het reviseren van een piano leiden. Ik zal het hebben over een wandeling in het bos, de energetische dichtheid van een concertzaal, de synchronisatie van hersengolven van musici en wat Usain Bolt gemeen heeft met een Steinway-piano.
Aan de hand van deze kleine anekdotes zal ik analyseren en uitleggen wat we kunnen leren van het huidige onderzoek en de huidige kennis over perceptie bij het bouwen van een ‘goede’ piano.
Lezing 2: Invloed van klep en stok op de geluidsprojectie
Deze lezing is een praktische demonstratie van de invloed van de bovenste stok en verschillende soorten bovendeksels op de geluidsprojectie van een concertpiano.
We hebben twee stokken en drie verschillende soorten kleppen die we kunnen verwisselen op ons Steinway-model D-274.
We zullen de veranderingen in projectie en geluid beschrijven en bespreken zoals die door de deelnemers worden waargenomen.
Restauratie laat geschiedenis weer klinken
Restauratie van een Weense fortepiano
Tijdens dit seminar neemt Bart Houtgraaf u mee in de restauratie van een Weense fortepiano – een authentieke vleugel naar Weens model die ook daadwerkelijk aanwezig zal zijn. Dit type instrument vormde de klankwereld die componisten als Wolfgang Amadeus Mozart, Joseph Haydn en Ludwig van Beethoven inspireerde tot hun meesterwerken.
Aan de hand van de restauratie belicht Bart de ontwikkeling van de Weense vleugel en gaat hij in op constructie, stemblok, mechaniek en zangbodem. Met beeldmateriaal én het instrument zelf krijgt u een uniek inkijkje in het ambachtelijke proces achter een ingrijpende restauratie.
Na afloop is er gelegenheid om het gerestaureerde instrument zelf te bespelen en de karakteristieke Weense klank van dichtbij te ervaren.
Andreas Harke - Stip op de horizon
Andreas Harke is eigenaar en directeur van groothandel Jahn, gespecialiseerd in onderdelen voor piano’s en vleugels. Wat wellicht niet iedereen weet, is dat Andreas tevens de huidige voorzitter is van de BDK (Bund Deutscher Klavierbauer E. V.).
In zijn rol als voorzitter van de BDK zal hij ons meenemen in de rijke geschiedenis van de pianobouw in Duitsland. Daarnaast zal hij zijn visie delen op de ontwikkelingen en uitdagingen die ons vak te wachten staan, en een perspectief schetsen op de mogelijke toekomst van de pianotechniek en -bouw.
Dit seminar kan worden gegeven in Engels of Duits. Voorafgaand zal met het publiek worden bepaald welke taal gebruikt wordt.
Piano Measure Pro - de meetoplossing voor piano- en vleugeltechniek
Digitale metingen in de pianotechniek
Tijdens dit seminar verzorgt de ontwikkelaar van Piano Measure Pro een inhoudelijke presentatie over de totstandkoming en toepassing van dit digitale meetinstrument voor piano- en vleugeltechniek.
Piano Measure Pro is ontwikkeld als hulpmiddel voor het nauwkeurig meten van regulatie- en toetsparameters. Het systeem maakt gebruik van lasermeettechniek en digitale verwerking om onder meer toetshoogte, toetsdiepte, afval en andere relevante afregelwaarden reproduceerbaar vast te leggen. Meetgegevens kunnen digitaal worden opgeslagen en verder worden verwerkt.
In het seminar wordt aan de hand van live demonstraties ingegaan op de technische uitgangspunten van het systeem, de ontwikkeling van zowel hardware als software, en de praktische toepassing in regulatie en controle. Daarnaast komt de interpretatie van meetresultaten binnen het dagelijkse werk aan bod. Er is ruimte voor demonstratie, toelichting en vakinhoudelijke uitwisseling.
Het seminar richt zich op pianotechnici, pianobouwers en andere professionals die geïnteresseerd zijn in systematisch en meetbaar werken binnen de pianotechniek.
Een homogeen klankbeeld door beter besnaren
Maatwerk
In dit seminar laat Just Vrins zien hoe zijn benadering van besnaren is opgebouwd rond drie samenhangende pijlers:
- Door middel van eigen ontwikkelde software wordt de besnaring geoptimaliseerd met nadruk op klankbalans en een evenredig ADS-verloop.
- De berekende parameters worden vervolgens direct geïntegreerd in het fabricageproces via de geheel nieuw ontwikkelde spinmachine (Mr. Turner).
- Ten slotte worden opnames met zelfgeschreven MATLAB-scripts gevisualiseerd en geanalyseerd, zodat de resultaten als objectieve feedback kunnen dienen voor verdere verfijning van berekening en productie.
De samenhang tussen deze drie pijlers vormt de basis voor een homogeen klankbeeld over de gehele besnaring.
Just Vrins studeerde Industriële Vormgeving en werkte daarna jarenlang als zelfstandig meubelmaker, waar hij een sterk gevoel voor materiaal, precisie en ambacht ontwikkelde.
Hij is daarnaast opgeleid geluidstechnicus en gebrevetteerd piloot en is regelmatig door heel Europa, en soms daarbuiten, in de lucht te vinden.
Met Quality Strings richt hij zich op het berekenen en vervaardigen van maatwerk besnaringen voor piano’s en vleugels.
Vanuit zijn achtergrond in ontwerp, (geluids)techniek en ambacht ontwikkelde hij een eigen filosofie om beter te besnaren, met een homogeen klankbeeld als doel.
Workshop Samen Zingen
Zingen is gezond. Samen met anderen zingen is een verrijking.
Samen zingen verbindt – en dat gaan we zelf ervaren! Onder leiding van zangcoach Marlous Luiten duiken wij, ja wij pianostemmers van de VvPN, in het bekende en betekenisvolle nummer Ebony and Ivory van Paul McCartney en Stevie Wonder.
In deze workshop werken we gezamenlijk aan zang, samenspel en expressie, met als doel het nummer ook daadwerkelijk samen ten gehore te brengen. Ervaring is niet nodig: enthousiasme en nieuwsgierigheid zijn voldoende. Het gaat om plezier, samenwerking en het samen laten klinken van één geheel – precies zoals muziek bedoeld is.
Dat Ebony and Ivory wordt gezongen tijdens het ivoren jubileum van de VvPN is natuurlijk geen toeval. Het nummer staat symbool voor harmonie, samenwerking en contrasten die elkaar versterken – een prachtige metafoor voor ons vak én onze vereniging.
Doe mee, laat je verrassen en beleef hoe bijzonder het is om samen te zingen!
De workshop ziet er alsvolgt uit:
- introductie en warming-up
- werken aan Ebony and Ivory
- puntjes op de i en voorbereiden optreden
- wij treden op voor Zinge! Teens (en voor onszelf)
- optreden door Zinge! Teens
Zinge! Teens
Het grootste en leukste jeugdpopkoor van Nederland
We’re bringing the vibes! Tijdens de workshop van Marlous Luiten zorgt Zinge!-Teens, de energieke tiener-vocalgroep van Jeugdpopkoor Zinge!, voor extra beleving en muzikale power op het podium. Met hun frisse, meerstemmige zang, actuele pop- en Top 40-repertoire en strakke performance weten deze jonge talenten iedere zaal te enthousiasmeren en te verbinden — van seminarbreak tot afsluiting.
Zinge!-Teens bestaat uit gemotiveerde zangers en zangeressen (15–25 jaar) die niet alleen prachtig zingen, maar ook professioneel repeteren en optredens beleven als echte podiumbeesten. Hun toewijding, samenhorigheid en podiumervaring maken dit optreden tot een highlight.
Dit seminar kan worden gegeven in Engels of Duits. Voorafgaand zal met het publiek worden bepaald welke taal gebruikt wordt.
De verborgen choreografie van het mechaniek
In dit seminar presenteert François Jerome Vincent de resultaten van zijn onderzoeksproject naar het mechaniek van de vleugel, uitgevoerd aan The Juilliard School in New York, in samenwerking met Scott Murphy (Juilliard) en met de vriendelijke bijdrage van David Stanwood.
Centraal staan speciaal voor dit onderzoek geproduceerde slow-motionvideo’s. Door de bewegingen van het mechaniek vertraagd en haarscherp in beeld te brengen, worden processen zichtbaar die normaal verborgen blijven voor het oog — zelfs voor ervaren pianotechnici.
Vincent onthult en analyseert weinig bekende, en soms verrassende, aspecten van de innerlijke werking van de vleugel. Het resultaat is een verdiepend en visueel fascinerend inzicht in de complexiteit en verfijning van dit instrument.
Kamagraffen
Hoezo kamdruk? Laat maar zingen die piano!
Het verhaal van een oude Seiler piano die een frisse start kreeg.
Dit seminar is een reis door de eigenzinnige revisie van een piano uit 1915, volgestopt met de meest
recente ontwikkelingen in ons vak.
In de eerste plaats een experiment zonder kamdruk met behulp van kamagraffen.
Ervaar zelf wat dit met de toon doet!
Een opnieuw berekende mensuur om het volume van de piano kleiner te houden.
En dit in combinatie met aan Precision Touch Design gerelateerde technieken om het mechaniek
lekker te laten spelen. En ja, ook hier iets spannends: géén opstoterveren, maar KAMM repetitie-
rolletjes.
Dan heb ik het nog niet over de kast van de piano, die van 60-er jaren mishandeling weer de look van
1915 gekregen heeft.
Kortom, laat je door Wim meenemen op deze reis door de vele facetten van de pianotechniek.
Bezint voor u begint
Voorkom een verkeerde aanpak bij een revisie
Een handleiding voor een grondige en juiste analyse van een piano of vleugel. Dat voorkomt een hoop emotionele en financiële ergernis bij zowel de klant als de technicus.
Tijdens het seminar worden aspecten uit de handleiding met behulp van een instrument getoond en toegelicht.
De handleiding zal tijdig op de VvPN-site te vinden zijn.
Vriendelijk verzoek om dit door te nemen vóór dat het seminar begint.
Optimaliseren van de speelaard van een piano
Wanneer men de speelaard van een (staande) piano wil optimaliseren, zijn er verschillende parameters die doelgericht kunnen worden aangepast om het speelgevoel en de controle te beïnvloeden. Tijdens dit seminar komen onder andere de volgende aspecten aan bod:
- Het wegen van hamers en het kalibreren daarvan naar een specifiek doelgewicht.
- Het aanpassen van de overbrengingsverhouding, bijvoorbeeld door middel van OBW.
- Het aanpassen en kalibreren van het toetsgewicht.
- Voor de praktische uitvoering is speciale software ontwikkeld, waarin de werkwijze en instructies stapsgewijs zijn vastgelegd.
THE VOICE OF THE PIANO
The Voice of the piano
Over intoneren
Een lezing over vilt en spanning, het intoneren van pianohamers, nieuw en gebruikt, en ‘herstelintonaties’.
Bert van den Brink
Jazzpianist en improvisator
Internationaal gerenommeerd fenomeen op piano, orgel en accordeon Bert van den Brink zal op zaterdagavond
een inspirerend concert geven en al improviserend verschillende piano’s en vleugels tot hun recht laten komen.
Daarnaast houdt hij een hartstochtelijk pleidooi voor een vaste toonhoogte bij concerten van 440 Hz.
Bert is blind geboren speelt al piano sinds zijn vijfde. Hij heeft een klassieke opleiding aan het Utrechts
conservatorium in 1982 cum laude afgerond. Zijn hart ligt echter bij de geïmproviseerde muziek en hij heeft
gespeeld met grootheden uit binnen- en buitenland zoals Toots Thielemans, Chet Baker, Clare Fischer, Nat Adderley, Dee Dee Bridgewater, Lee Konitz, Cor Bakker, Hein van de Geyn, Denise Jannah, John Engels, Jules de Corte en Louis van Dijk.
Speciaal voor Bert zullen we een divers aanbod aan vleugels en piano’s neerzetten, ieder met hun eigen
karakteristiek. Bert zal ieder instrument bespelen en er wat over vertellen.
Bert wil ook graag iets vertellen over stemmingen en de meerdaagse van de VvPN is hiervoor natuurlijk het
platform bij uitstek. Hij stemt zelf zijn eigen instrument, dus hij weet wat het behelst. Hij is niet altijd tevreden
over de stemming bij concertpodia, maar zijn grote misnoegen betreft het opvoeren van de toonhoogte tot soms
wel 444 Hz bij concerten. In de VS zijn er afspraken tussen de grote concertpodia om de toonhoogte strak op
440 Hz te houden. Bert zou zo’n afspraak graag ook in Europa zien. De discussie is geopend!
Robert Poortinga
Pianist
Robert Poortinga, prijswinnaar in solo- en kamermuziekconcoursen, staat bekend om zijn gevoeligheid, technische meesterlijkheid en veelzijdige repertoire. In 2025 werd hij benoemd tot Artist in Residence door Appassionata Leeuwarden, waar hij zes concerten met verschillende artiesten samenstelde.
In 2024 trad hij uitgebreid op in Europa en werkte hij samen met violisten in Italië, Zwitserland, Duitsland en Nederland. Naast zijn drukke concertagenda nam hij een Chopin-album op met de Ballades en Nocturnes.
Robert studeerde bij gerenommeerde musici zoals Enrico Pace, Lukas Hagen en Tamara Poddubnaya en behaalde topresultaten in de VS, Nederland en Italië. Als veelgevraagd duopartner is hij gespecialiseerd in viool-pianorepertoire en speelt hij werken van Mozart en Beethoven tot Enescu, Fauré en Strauss.
Na opnames van Prokofjevs complete werken voor viool en piano en zijn nieuwe Chopin-album, werkt Robert aan nieuwe albums. Zijn aankomende releases omvatten Schumanns Kreisleriana, Fantasy en Arabeske , evenals Liszts complete Transcendentale Études , waarmee hij zijn veelzijdigheid en artistieke talent verder onderstreept.
Floris Heijdra - muzikale omlijsting
Pianist
Tijdens het avondprogramma op zondag verzorgt componist en pianist Floris Heijdra de muzikale omlijsting. Vanuit de barruimte improviseert hij aan de piano en geeft hij de avond een muzikale sfeer die meebeweegt met wat er gebeurt: soms nadrukkelijk aanwezig, vaak juist op de achtergrond. Terwijl bezoekers elkaar ontmoeten, napraten of iets drinken, vormt zijn spel een ontspannen en vanzelfsprekende klankomgeving voor de avond.